Učiteljski dom u ogledalu: Priča najpoznatijeg niškog učitelja

Učitelj Tasa bio je najpoznatiji prosvetni radnik u Nišu u 19. veku. Rođen je u Nišu 1824. godine. Upamćen je i po tome što je, uprkos tadašnjim zabranama knjiga na srpskom jeziku, 1858. godine priredio udžbenik „Presad mudrosti“,  koji je u nastavi služio kao čitanka. Štampan je u Beogradu u tiražu od dve hiljade primeraka, i smatra se prvom štampanom knjigom jednog Nišlije.

Iz jedne skromne i radne porodice, Atanasije Petrović kao dečak bio je, kako se to onda govorilo, na naukama, kod jednog od niških sveštenika. Zatim je završio produžnu školu kod učitelja Spiridona Jovanovića, i kasnije, zahvaljujući uspehu koji je pokazao na prosvetnom polju, izabran je od crkvenoškolske opštine za učitelja. Po odlasku Spiridona Jovanovića preuzeo je vođenje svih školskih poslova.

Atanasije Petrović je nakon oslobođenja Niša od Osmanlija, 1878. godine od strane noovoosnovane vlasti postavljen za upravnika Narodne škole u Nišu. Na toj dužnosti bio je sve do 1880. godine kada je penzionisan.

Iako je za vreme Turaka bio izložen stalnim čestim nelagodnostima, on je korisno poslužio svom narodu i očuvan je u najlepšoj uspomeni. Učitelj Tasini učenici bile su znamenite Nišlije Todor Milovanović, Dimitrije Mile Cvetković, Todor Stanković, Kole Rašić, Nastas Nastasijević i drugi.

Učitelj Tasa, zajedno sa prvom učiteljicom mešovite ženske i muške škole Anastasijom Nastom Dimitrijević, zaslužan je i za osnivanje Učiteljskog doma u Nišu, zgrade koja danas predstavlja jedan od simbola grada. Osim što čitav deo centra određujemo po njoj, ovo zdanje u ulici Stefana Prvovenčanog, mnoge Nišlije pamte po tome što su njegovu izgradnju 1932. godine, finansirali sami učitelji sa prostora jugoistočne Srbije. Dom je uvek imao mnogo korisnika, ali je jedini zvanični vlasnik uvek bilo Učiteljsko društvo Niš.

Prvobitno izgrađen za smeštaj dece učitelja poginulih u ratu, ovaj prostor danas živi tokom cele godine i u njemu se često održavaju seminari, radionice i predavanja za osnovce i srednjoškolce i prosvetne radnike.

Najpoznatijeg među njima Nišlije nisu zaboravile. Jedan trg, ulica i najstarija škola u Nišu nose njegovo ime, Ispred nje učitelj Tasa i danas sa knigom u ruci dočekuje i ispraća svoje đake.

Kompletnu priču o Učiteljskom domu možete pogledati na ovom linku.